.
1- بەڕێوەبەری یانە Hemn Zanko لە کوردستان بە ئمێڵی ( hemn_kurdzhin@yahoo.com ) ..
ژمارەی مۆبایل ( 07812539505 ) .
2- بهڕێوهبهری گشتی ( ReKaN ) له ئهوروپا به ئیمێڵی ( Rekan_uk@hotmail.com ) ، ژماره تهلهفوونی( 00447754007706) .






بابهته گرنگهکانی بهکارهێنانی یانه










له ساڵی ١٧٨٤ لهلایهن ئیبراهیم پاشای بابان هوه ئاوهدانكراوهتهوه. ئیبراهیم پاشا شارهكهی به ناوی باوكییهوه(سلێمان)پاشا ناوناوه. سلێمانی جگهلهوهی دهبێته پایتهختی میرنشینی بابان، لهههمان كاتدا دهبێته مهڵبهندێكی بازرگانی و ڕۆشنبیری ناوچهكه. بهشه دیالێكتی سۆرانی له ناوچهكهدا پهره دهستێنێ و دهبێته زمانی خوێندن و نووسین به جورێك كه بهشهدیالێكتی گۆرانی لهناوچهكهدا بهرهو كهمبوون و نهمان دهچێت. پاش ڕووخانی میرنشینی بابان لهساڵی ١٨٥١ وه لهناوچوونی دهوڵهتی عوسمانی له جهنگی جیهانی یهكهم، شاری سلێمانی دهخرێتهسهر كۆماری عێراقی ئهمڕۆ. له ساڵی ١٩٢٢ تا ١٩٢٤ شاری سلێمانی پایتهختی دهوڵهتهكهی مهلیك مهحمود بووه.
شاری سلێمانی جگهلهوهی لانكهی ڕۆشنبیر و تێكۆشهران بووه، مهڵبهندی ههڵگیرسانی شۆڕش و ڕاپهڕینیش بووه له مێژووی كوردستاندا. پارێزگای سلێمانی له چهند شارۆچكهیهك پێك هاتووه گرنگترینیان شارۆچكهی پێنجوێنه كه وهك دهرزوازهیهكی گهورهواهیه له سهر سنوری ئێران عێراق پاش ئهویش چهمچهماڵ به پلهی دووهم دێت كه دهروازهی دووهمی شاره رووه ناوچهكانی خوارووی عێراق، که له ڕاستیشدا شارۆچکهی چهمچهماڵ سهر به پارێزگای کهرکووکه ئهگهر بۆ مێژوو بگهڕێنهوه. سلێمانی به هاوینهههوارهكانی وهكو هاوینهههواری ئهحمهدئاوا، سهرچنار، دوكان، سهرتهكیی بهمۆ، كونهماسی، ئهزمڕ و قهرهداغ بهناوبانگه و چهندین هاوینهههواری دڵڕفێی دیكهش. پارێزگای سلێمانی دوو بهنداوی گهورهی تێدایه وهك بهنداوی دوكان و دهربهندیخان كه ئهوانیش وهك ناوچهیهكی گهشتیاری ناوزهند دهكرێن و بههاران خهڵكێكی زۆر ڕوویان تێدهكات.
شوێنی شاری سلێمانی
شاری سلێمانی دەکەوێتە نێوان هێڵی پانی ( 34 – 36) پلە لەسەر هێڵی کەمەر و هێڵی درێژی ( 45 – 46) پلە لەرۆژهەڵاتی هێڵی گرینویجی گۆی زەوییەوە، واتە دەکەوێتە باشوری رۆژئاوای کیشوەری ئاسیا و باکوری خۆرهەڵاتی کوردستانی عیراقەوە. سلێمانی لەباکوری خۆرهەڵاتەوە بەزینجیرە شاخی ئەزمڕ کە( 1702م ) و گۆیژە ( 1524م ) بەرزن و قەیوان دەورە دراوە، لەباشوورەوە چیای بەرانان کە ( 1373م) بەرزە دەورەدراوە و لەرۆژهەڵاتیشەوە دەشتی شارەزوور دەستپێدەکات کە درێژییەکەی ( 45 کم) و پانییەکەی ( 15 کم) لەرۆژئاواشەوە شاخی تاسڵوجە کە ( 911 م ) بەرزییەتی گەمارۆی داوە، شارەکەش ( 853 م) لەئاستی رووی دەریاوە بەرزە و ئاووهەواکەی بەدەریای ناوەڕاستەوە کاریگەرە و لەزستاندا ساردو باراناوییەو هاوینیشی وشک و گەرم و بێبارانە، جیاوازییەکی زۆریش لەنێوان پلەکانی گەرمای شەو رۆژ و وەرزەکانی ساڵیدا بەدی دەکرێت. لە یەکێک لەژمارەکانی رۆژنامەی ژیندا ساڵی 1955 بەم جۆرە باس لەپێگەی جوگرافیای شاری سلێمانی کراوە: " شاری سلێمانی مەرکەزی لیوای سلێمانیە، لەسەروویەوە شاخی گۆیژە و ئەزمڕ لەخواریەوە روباری تانجەرۆ و زنجیرە شاخی گڵە زەردە دەوری داوە، پانایی روەکەی ( 20) ملیۆن و ( 250) هەزار مەترەو ژمارەی دانیشتوانی دەگاتە (60 ) هەزار کەس و خانووەکانی نزیکەی ( 7) هەزارە، شەش گەڕەکی سەرەکی تیایە( کانی ئاسکان، گۆیژە، مەڵکەندی، سەرشەقام، چوارباخ، دەرگەزێن) گەڕەکی جولەکانی جارانیش ئێستا خراوەتەسەر گەڕەکی سەرشەقام".
ناوشاری سلێمانی
له ناوشاری سلێمانیدا چهند مهزارگهیهكی بهناوبانگی تێدایه و وهك مهزارگهی كاك ئهحمهدی شێخ و شێخ مهحمودی حهفید كه له ناو مزگهوتی گهورهی شاری سلێمانیدان، شاری سلێمانی به پایتهختی رۆشنبیری كوردستان دادهنرێت. له ئێستادا بههۆی ئهو رۆشنبیرییه فراوان و دێرینهی كه ههیهتی، به "شاری ههڵمهت و قوربانی"ش ناوی دهركردوه بههۆی ئهو قوربانییه گهورانهی كه خهڵكی ئهم شاره له سهردهمی ڕژێمی دیکتاتۆریدا شێشكهشیان كردوه. سلێمانی گهورهترین زانكۆی تێدایه له ههرێمی كوردستاندا كه به زانكۆی سلێمانی ناسراوه، گهلێك شوێنهواری دێرین و مێژووییش ههن لهم پارێزگایهدا، وهكو گردی یاسن تهپه و ئهشكهوتی قس قاپان و ئهشكهوتی ههزار مێرد و شانهدهری. شاری سلێمانی لهپاش ڕاپهرینه گهورهكهی ئاداری ساڵی 1991 یهكهوه فراوان بوون و پێشكهوتنێكی له بهر چاوی بهخۆوه دیوه و به ئارامترین پارێزگاش دهژمێردرێت له عێراقدا، بهو هۆیهوه له زۆربهی پارێزگاكانی دیكهی عێراقهوه خهلكێی زۆر ڕوویان تێكردووه و بووه به پهناگای ئهو هاوڵاتیانهی كه له خوارووی عێراق و ناوچهكانی ناوهراستهوه ڕوودهكهنه ئهو شاره دهكات و له بناری جیای گۆیژهدا قهشهنگتر و جوانتر دهبێت.
لهسهر هێڵ نییه









سلاو كاك سيفه ركيان له خزمه تت دام به لام سبه ى شه و جاوه رئ بكه
من به يانى بؤت ئه كه مه وه به انكليزى جونكه كاتيكى زؤرى ئه ويت
باشه به قوربان سبه ى شه و جاوه رئ بكه به سه رجاو
هه رجه نده كاتم زؤر كه مه بس بؤ سودى خؤم هه ر بؤت جئ به جئ ئه كه م


لهسهر هێڵ نییه









سلاو ئه م كاته ت باش سيفه ركيان
براكه م كاك سيفه ركيان ليم ببوره كه دره نك وه لامم دايته وه جونكه به هؤى كه مى كات نه متوانى زوو بؤت بكه مه وه به كوردى جونكه من بس باش 11 شه و مجالم هه يه بيمه يانه
به لام كاك سيفه ركيان بروابكه بابه تيكى قورس بوو له لام به تايبه تى ناوه رؤكى بابه ت به لام نه متوانى ناوه رؤكه كه ى كه شوينى شارى سليمانى بؤت بكه م به كوردى جونكه هيح له هيلى بانى و رؤزهه لات و شوينه كان شاره زاييم يه هه رجؤنيك به هه ول هيمه تى خؤم توانيم بابه ته كه ت بؤ بكه م به كوردى
جونكه به راستى هه ندئ ووشه ى زؤر قورسى تيابوو كه 5 قاموسم هه يه بروابكه نه مدؤزييه وه
بس براكه وره كه م كاك سيفه ر ئه وه ى من تيبينيم كرد له بابه ته كه ت ئه شكه وتى شانه ده ره
ئه كه ر به هه له نه جووبوم ئه شكه وتى شانه ده ر وابزانم ئه كه ويته باريزكاى هه ولير ئه كه ر هه له نه بم
زؤر تاكيديش نيم
به لام ئه وه ى له سه رتؤيه كا سيفه ركيان ناوه رؤكى بابه ته كه يه شوينى شارى سليمانى
هيوادارم له هه ر هه له يه ك ئاكادار بكريمه وه
زؤرزؤرزؤر به به له ش ئه مه م كاره م كرد له هه ر هه له يه ك ببوره
سه ره تاى شارى سليمانى
In the year1784slimane was building reconstruction by Ebrahim Pashai Baban.Ebrahim pasha called the city slimani after his fathers name.slimani exeept the capital of Baban Government at the same time is acontre of treadeand cultere.the dilect of this area is sorani and it develops to the language of studying and writing and replace the Goran dilect Goran dilect used very raely and disparage.to day slimani is the port of republie of Iraq in the year1922-1924its the capital of king mahmood Government.
Slimani is thesource of culter and it’s the center of Kurdish revolution and uprising in Kurdish history.slimani is consists of some twosns like penjween is the great gate near Iran aganst south of Iraq.In fact chamjamal twon managed by kurkuk governer in te past.slimni well-known by the summer resrts like(:ahmad awa-sarchnar-dukan-sartaki bamo-kwna masiand azmar and qaradax)
Extra darbandexa like summer resorts a lot of people travel bothere for picnic especially in spring season
شوينى شارى سليمانى ببوره باش نازانم بؤت بكه م به كوردى جونكه زؤر له لام قورسه ببوره تؤ ته نها
ئه مه بكه به كوردى
In side tha city slimani
ناوشارى سليمانى
Inside slimani consists of a lot of clergymans tomb like the tomb of ahmadi shekh and shekh mahmoodi hafid in side the great mosque in slimani.nowaday slimani because of this culter and civilazatian people called slimani the city of sacrifice becous of this great sacrifice the people of thiscity by dictator of Iraq.Slimani has the biggest University in Kurdistan region it called Unversity of Slimani and it has a lot of place of archeology like(yassen tapas hill and Qiss Qappan cave Hazar merd cave SHnadar.SLIMANI developed after the great uprising in 1991 and the calmest city in Iraq now inmost of cities inmiddle and south in Iraq came to slimani traved to Goizhas mountain.
لهسهر هێڵ نییه